Thứ năm, ngày 27/01/2022 - 07:16 (GMT+7)

| Lịch phát sóng

Cập nhật: 15:08, Thứ 2, 27/12/2021

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Nhìn lại cuộc chiến chống COVID-19 trên toàn cầu

(ANTV) - Những tháng cuối cùng của năm 2021, sự xuất hiện của biến thể mới mang tên Omicron đã làm thay đổi hoàn toàn cục diện cuộc chiến chống COVID-19 của thế giới trong năm. Tương lai thế giới 2022 sẽ ra sao và đại dịch khi nào mới kết thúc? Và để trả lời cho những câu hỏi đó, mời quý vị và các bạn cùng chúng tôi nhìn lại toàn cảnh bức tranh của cuộc chiến chống COVID-19 năm 2021 vừa qua.

 

 

Từ việc mở cửa trở lại, hướng tới cuộc sống bình thường mới, nhiều quốc gia lại bắt đầu phong tỏa, cấm nhập cảnh, thắt chặt đi lại với những hạn chế nghiêm ngặt ngay trước thềm nghỉ lễ Giáng sinh và năm mới. Đại dịch đến nay đã bước sang năm thứ 3. Mặc dù sự ra đời của các loại vaccine đã khiến cuộc chiến chống dịch COVID-19 trở nên khả quan hơn rất nhiều, song vẫn còn tồn tại những vấn đề về bất bình đẳng tiếp cận vaccine, nguy cơ virus liên tục biến đổi và kháng kháng thể đe dọa khả năng trở lại cuộc sống bình thường của người dân thế giới.

Gần 2 năm kể từ khi dịch COVID-19 bùng phát tại châu Âu, năm nay, người dân tại khu vực này vẫn phải đón Giáng sinh trong bối cảnh lệnh phong tỏa và các hạn chế xã hội nghiêm ngặt. Ngay trước thời điểm Giáng sinh 1 tuần, người dân Hà Lan hối hả đi mua sắm vào những giờ phút cuối trước khi lệnh phong tỏa có hiệu lực.

Chị Isabel Bol, người dân Hà Lan bày tỏ: Sẽ rất khó khăn khi có một đợt phong tỏa nữa, bởi vì buổi tối ở nhà nằm dài trên ghế sofa rất nhàm chán. Tất nhiên là vẫn có thể đi ra ngoài, nhưng cũng không nên. Tôi cảm thấy thực sự mệt mỏi.

Năm nay, mặc dù cuộc chiến chống dịch COVID-19 có vẻ khả quan hơn do có sự ra đời của các loại vaccine, tuy nhiên, sự xuất hiện của biến thể Delta và Omicron đang có nguy cơ phá hủy những nỗ lực chống dịch của các nước.

Ông Hans Kluge, Giám đốc Tổ chức y tế thế giới khu vực châu Âu cho biết: Không còn nghi ngờ gì nữa, châu Âu lại một lần nữa trở thành tâm dịch toàn cầu. 10 quốc gia có tỷ lệ tử vong cao nhất là ở châu Âu và Trung Á. Tuần trước, châu Âu có 27.000 ca tử vong và 2,6 triệu ca nhiễm mới, cao hơn 40% so với cùng kỳ năm ngoái và hiện tại Omicron là biến thể chiếm chủ đạo.

Sau một thời gian thế giới phải “vật lộn” đối phó với sự gia tăng số ca mắc COVID-19 cao kỷ lục do biến thể Delta mang lại thì những tháng cuối năm 2021, “cơn sóng thần” Omicron lại xuất hiện mang đến nỗi sợ hãi về một làn sóng dịch mới đổ bộ. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cảnh báo, Omicron đã xuất hiện ở khoảng hơn 100 quốc gia và vùng lãnh thổ. Tại Anh, chỉ 2 tuần từ khi ghi nhận những ca nhiễm biến thể Omicron đầu tiên, đến nay, Omicron đã vượt mặt Delta và trở thành biến thể thống trị ở Anh. Trong khi đó, tại Mỹ, Omicron đang trở thành biến thể chủ đạo lây lan dịch COVID-19, hiện chiếm 73,2% ca nhiễm mới được phát hiện tại nước này.

Tại nhiều nước châu Âu khác, biến thể Omicron tiếp tục lây lan mạnh đã ảnh hưởng tới không khí trước thềm Giáng sinh và Năm mới. Trong khi đó, tại khu vực châu Á, Singapore, Hàn Quốc, Nhật Bản cũng đã ghi nhận những ca nhiễm mang biến thể Omicron đầu tiên, qua đó, kêu gọi người dân áp dụng các biện pháp phòng ngừa dịch bệnh nghiêm ngặt cũng như thắt chặt hạn chế nhập cảnh.

Trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 ngày càng trở nên phức tạp khi số ca nhiễm và tử vong tăng cao, sự ra đời của các loại vaccine như một “tia sáng” cuối đường hầm,  là thời khắc của hy vọng đánh dấu con người đã tìm ra vũ khí hiệu quả để có thể chiến thắng virus SARS-CoV-2. Một năm kể từ khi hàng loạt quốc gia triển khai chiến dịch tiêm chủng đại trà phòng chống dịch COVID-19, cuộc chiến chống lại dịch bệnh đáng sợ này dường đã có nhiều hy vọng mới.

Ngày 8/12/2020, Anh là nước đầu tiên trên thế giới tiến hành tiêm chủng đại trà ngừa COVID-19. Cụ bà Margaret Keenan, người chuẩn bị bước sang tuổi 91 vào thời điểm đó là người đầu tiên tại Anh được tiêm mũi vaccine phòng COVID-19.

Cụ bà Margaret Keenan, người dân Anh bày tỏ: Covid-19 là một căn bệnh nguy hiểm và chúng ta đều muốn sớm thoát khỏi nó. Tôi mừng vì mình đã tiêm vaccine, tôi hi vọng rằng sẽ có thêm nhiều người làm điều tương tự.

Năm 2020, sự xuất hiện của các loại vaccine phòng COVID-19 được cho là bước tiến vĩ đại của khoa học trong cuộc chiến chống COVID-19 nhằm đưa cuộc sống của con người trở về trạng thái bình thường mới. Sau 1 năm chiến dịch tiêm chủng đại trà ngừa COVID-19 được triển khai trên toàn thế giới, tính đến giữa tháng 12/2021, 56,4% dân số thế giới đã được tiêm ít nhất 1 mũi vaccine ngừa COVID-19, trong đó hơn  44% đã tiêm đủ liều.

Ông Jeff Zient, Điều phối viên ứng phó với dịch COVID-19 của Nhà Trắng, Mỹ cho rằng: Chương trình chủng ngừa Covid-19 của Mỹ đã giúp ngăn ngừa 10.3 triệu trường hợp nhập viện và cứu sống 1.1 triệu người. Vâng, 1.1 triệu sinh mạng đã được cứu, đó chính là sức mạnh của vaccine.

Được phát triển và cho ra mắt với tốc độ nhanh chóng, vaccine Covid-19 đã được chứng minh là an toàn và có hiệu quả cao trong việc ngăn ngừa tử vong và nhập viện. Theo dữ liệu từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ, những người không tiêm chủng có nguy cơ tử vong cao gấp 14 lần so với người đã tiêm chủng đầy đủ.

Bà Elisabeth Gaertner, Trưởng khoa chăm sóc chuyên sâu, Bệnh viện Colmar, Pháp cho biết: Hồ sơ bệnh nhân nhập viện vì mắc COVID-19 nặng hầu hết đều là bệnh nhân trẻ tuổi và chưa được tiêm phòng. Chúng tôi chỉ có 2 bệnh nhân nặng đã được tiêm nhưng bị suy giảm miễn dịch vì đang điều trị hóa trị hoặc mắc bệnh viêm nhiễm. Tất cả những người còn lại đều chưa được tiêm phòng và điều đặc biệt họ đều ở độ tuổi 30-40 và không gặp bất kỳ vấn đề gì về sức khỏe.

Sự xuất hiện của vaccine cũng khiến cuộc sống của người dân dần trở về trạng thái bình thường. Các cửa hàng, trung tâm mua sắm, rạp chiếu phim cũng như nhiều hoạt động công cộng…. được mở cửa trở lại. Lúc này, tại Mỹ và các nước châu Âu có tỷ lệ bao phủ vaccine cao, giấy chứng nhận tiêm chủng gần như trở thành “tấm vé” để người dân tham gia các hoạt động công cộng. Trong khi đó, các nước chuyển từ trạng thái “zero COVID” sang chiến lược thích ứng an toàn, “sống chung với COVID-19”. Hàng loạt quốc gia mở cửa lại biên giới, khôi phục hoạt động du lịch, tạo đà phát triển kinh tế.

Trước sự xuất hiện của Omicron, hàng loạt chính phủ các nước đã đẩy mạnh tốc độ tiêm chủng, khuyến khích người dân tiêm mũi tăng cường cũng như tích cực mở rộng đối tượng tiêm phòng, cấp phép tiêm phòng cho trẻ em từ 5 tuổi. Tuy nhiên, đây cũng chính là nguyên nhân dẫn đến sự bất bình đẳng trong tiếp cận vaccine. Chỉ có 7,3% dân số ở các nước thu nhập thấp đã được tiêm ít nhất một mũi vaccine, trong khi ở những nước giàu, 68% dân số đã được tiêm đủ liều và đang tiến hành tiêm mũi tăng cường.

Các chuyên gia cho rằng sự xuất hiện của biến thể Omicron là lời cảnh báo về vấn đề bất bình đẳng trong tiếp cận vaccine. "Bài toán" phân phối công bằng vaccine vẫn chưa tìm ra lời giải, kéo theo độ bao phủ vaccine thấp và không đồng đều đang tạo ra các "lỗ hổng" giúp những biến thể mới của virus SARS-CoV-2 như Delta hay Omicron len lỏi và tấn công thế giới.

Những ngày cuối năm 2021. Người dân các nước châu Âu và thế giới vẫn phải đối mặt với các lệnh phong tỏa, giãn cách xã hội, hạn chế đi lại. Số ca mắc và tử vong vẫn không ngừng tăng lên. Những điều này dường như không có gì khác lắm so với tình hình của một năm trước đó.  Người dân dường như đã quá mệt mỏi với cuộc chiến chống COVID-19, trong bối cảnh kinh tế kiệt quệ, tinh thần giảm sút… Điều mà có lẽ mọi người dân trên thế giới đều khao khát lúc này là đại dịch sẽ mau chóng kết thúc, để năm 2022 tới thế giới phục hồi trở lại và không còn sự xuất hiện của căn bệnh mang tên COVID-19.

Theo Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus: Hiện đã có bằng chứng vững chắc cho thấy Omicron đang lây lan nhanh hơn đáng kể so với biến thể Delta. Nếu chúng ta muốn kết thúc đại dịch trong năm tới, chúng ta phải chấm dứt sự bất bình đẳng.

Trong cuộc họp báo ngày 20/12, Tổng giám đốc WHO tuyên bố thế giới cần phải kết thúc đại dịch trong năm 2022 và tin rằng việc này có thể thực hiện được nếu như giải quyết được vấn đề bất bình đẳng vaccine.

Bà Maria Van Kerkhov, Nhà dịch tễ học hàng đầu về ứng phó COVID-19, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho biết: Chúng tôi nghĩ từ nay đến cuối năm 2022, chúng ta có thể kiểm soát virus, theo đó giảm đáng kể số ca bệnh nặng và tử vong. WHO đặt mục tiêu đến cuối năm 2022 sẽ có 70% dân số thế giới được tiêm chủng.  Nếu chúng ta đạt được mục tiêu đó, tình hình dịch tễ học sẽ rất khác.

Nhiều chuyên gia hàng đầu về dịch bệnh đã dự đoán rằng những quốc gia như Mỹ, Anh, Bồ Đào Nha - vốn là những nơi đại dịch COVID-19 bùng phát dữ dội - sẽ vươn lên từ đại dịch trước tiên, nhờ tỷ lệ tiêm chủng ngừa COVID-19 ở mức cao và cơ chế miễn dịch tự nhiên ở những người đã mắc bệnh này. Tuy nhiên, các nhà khoa học cũng cảnh báo khi dịch bệnh chưa chấm dứt, virus SARS-CoV-2 có thể tiếp tục biến đổi, với nhiều biến thể nguy hiểm hơn, có khả năng lây lan mạnh hơn. Thêm một biến thể mới của virus SARS-CoV-2 xuất hiện tức là virus đã tiến hóa và có khả năng “thích nghi” tốt hơn, buộc thế giới phải điều chỉnh biện pháp phòng chống dịch và “nâng cấp” vaccine, bào chế và phát triển các loại vaccine có khả năng chống biến thể virus.

Những đợt “sóng dữ” của biến thể Delta, Omicron cho thấy COVID-19 vẫn đang diễn biến phức tạp. Điều đó đòi hỏi con người phải luôn cảnh giác và chủ động để kịp thời điều chỉnh, ứng phó với sức tấn công khó lường của virus SARS-CoV-2. Bên cạnh đó, việc sản xuất hàng loạt và phân phối vaccine một cách công bằng, bình đẳng hơn cũng sẽ là “chìa khóa” để thế giới dành phần thắng trong cuộc chiến chống COVID-19. Tương lai khi nào đại dịch này mới hoàn toàn chấm dứt hiện vẫn còn là một ẩn số, tuy nhiên, chính những hành động của con người chúng ta cùng việc nâng cao ý thức phòng dịch mới là yếu tố quan trọng góp phần kiểm soát tình hình dịch bệnh.

BT
Thăm dò khán giả