Thứ năm, ngày 03/12/2020 - 22:36 (GMT+7)

| Lịch phát sóng
Dòng sự kiện

Cập nhật: 17:38, Thứ 7, 18/08/2018

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Nghề làm tranh Đông Hồ cần được bảo tồn

(ANTV) -Làng làm tranh Đông Hồ. Nơi đây là cái nôi của dòng tranh khắc gỗ dân gian đặc sắc với những bức tranh từ lâu đã đi vào đời sống tinh thần nhiều thế hệ người Việt Nam như: Đám cưới chuột, đàn gà mẹ con, hứng dừa, đánh ghen, mục đồng thổi sáo… 

 

Thế nhưng tồn tại lay lắt nhiều thập kỷ qua, làng tranh dân gian Đông Hồ với lịch sử 400 năm đang đứng trước nguy cơ mai một, khi mà hiện nay cả làng chỉ còn 2 hộ gia đình nối nghiệp cha ông. 

Nhằm góp phần khôi phục và bảo tồn dòng tranh Đông Hồ, mới đây, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã đồng ý với đề xuất của tỉnh Bắc Ninh về việc xây dựng hồ sơ “Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ” trình UNESCO đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp. 

Học làm tranh từ khi lên 10 tuổi, đối với nghệ nhân Nguyễn Thị Oanh, những bức tranh đã trở thành một phần trong tuổi thơ của của bà.
 
Lớn lên, trở thành con dâu nhà cụ Nguyễn Hữu Sam - một gia đình có truyền thống làm tranh nổi tiếng ở làng Đông Hồ - bà Oanh đã học hỏi thêm nhiều kỹ thuật về tranh và gắn bó cả cuộc đời với nghề làm tranh dân gian. Không chỉ nối nghiệp cha ông, mà nghệ nhân Nguyễn Thị Oanh còn dành nhiều tâm huyết, sáng tạo trong công việc này.
 
Nghệ nhân làng nghề Việt Nam Nguyễn Thị Oanh chia sẻ, tranh Đông Hồ chúng tôi không những làm theo bản cổ các cụ ngày xưa mà chúng tôi còn vừa làm vừa sáng tạo thêm nhiều chủ đề mới. Tôi thì năm 2000 tôi mới bắt đầu sáng tác, thì đến bây giờ tôi đã sáng tác được hơn 40 chủ đề. Chủ yếu là cuộc sống con người, như là chợ tranh ngày tết,hát thuyền, hát quan họ, khỉ đón xuân, ông rồng, mã đáo thành công,.. đấy những bức tranh kia là tự tôi sáng tác hết. Hoặc là sáng tạo những cái di sản quốc gia đặc biệt là riêng của Bắc Ninh chứ không sáng tác những nơi khác, chẳng hạn như chùa Dâu, chùa Bút Tháp rồi phật Adida của chùa Phật Tích.
 
Làng tranh dân gian Đông Hồ với lịch sử 400 năm đang đứng trước nguy cơ mai một, khi mà hiện nay cả làng chỉ còn 2 hộ gia đình nối nghiệp cha ông
 
Để tạo ra một bức tranh dân gian Đông Hồ hoàn chỉnh phải trải qua rất nhiều công đoạn, nhưng gồm 4 công đoạn chính, là Sáng tác mẫu và tạo bản khắc gỗ, Làm giấy, in tranh, phơi tranh. Mỗi công đoạn đều đỏi hỏi sự tỉ mỉ và cẩn thận của người làm. Ngay như công đoạn làm giấy thì những gia đình bà Oanh cũng phải chuẩn bị từ tháng 5 tháng 6 là mùa nắng để làm giấy dùng cho cả năm. Còn công đoạn in tranh cũng phải in theo đúng thứ tự in màu đỏ đầu tiên, rồi đến các màu khác và màu cuối cùng luôn là màu đen.
 
Bà Oanh chia sẻ, nói chung nghề tranh dân gian Đông Hồ của chúng tôi thì nó rất nhiều công đoạn, từ khâu làm giấy, in giấy, in tranh thì trên một bức tranh của chúng tôi hội tụ tất cả tinh hoa văn hóa của dân tộc trên một bức tranh. Tất cả cuộc sống thường ngày đều có trên bức tranh.
 
Chất liệu để làm nên mỗi bức tranh này cũng thật đặc biệt, tất cả các nguyên liệu để làm đều từ thiên nhiên.
 
Tất cả trên bức tranh đều là chất liệu hoa lá cỏ cây để tạo thành bức tranh từ trên rừng xuống đáy biển, đồi núi, thiên nhiên mới tạo thành bức tranh. Trên rừng là câu dó để làm tờ giấy dó, dưới biển là cái mai con Điệp quết lên trên thì nó mới thành mầu óng ánh thế này. Còn màu sắc thiên nhiên thì màu đỏ này là từ hòn sỏi son nó như thế này, màu vàng thì nấu từ hoa hòe ra, màu xanh thì tất cả lá thân chàm và lá thân mềm, còn màu đen thì chúng tôi đốt từ lá tre hoặc là cây rơm xong rồi cho vào chum, các bạn nhìn trong vườn nhà tôi rất nhiều những cái chum kia tuyền để ngâm tro để cho nó kỹ lên ít nhất là 1 năm thì mới in được tranh. Bà Oanh nói.
 
Tuy các công đoạn kỹ thuật vẫn như xưa nhưng, do sự thay đổi của thị hiếu thẩm mỹ và nhu cầu thưởng thức nên chất lượng của tranh Đông Hồ ngày càng được chú trọng hơn, có đa dạng về thể loại, kích cỡ. Và những người dân làng Đông Hồ theo nghề này cũng như Nghệ nhân Nguyễn Thị Oanh luôn tâm niệm, dù vất vả đến đâu, vẫn kiên trì gìn giữ và truyền nghề cho con cháu, để dòng tranh Đông Hồ mãi được lưu truyền, góp phần bảo lưu bản sắc độc đáo của văn hóa Việt Nam.
 
 
 
 
 
Thăm dò khán giả