Thứ bảy, ngày 07/12/2019 - 21:12 (GMT+7)

| Lịch phát sóng
Dòng sự kiện

Cập nhật: 06:50, Chủ Nhật, 15/09/2019

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Vai trò của ASEAN trong giải quyết tranh chấp trên Biển Đông

(ANTV) - Hòa bình, ổn định, an ninh và hợp tác trên Biển Đông luôn là một mối quan tâm lớn của các quốc gia thành viên ASEAN cũng như các đối tác của tổ chức khu vực này. 

 

Mối quan tâm này càng cấp bách hơn khi vừa qua, Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 52 và các Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN với các đối tác diễn ra trong bối cảnh căng thẳng gia tăng một cách đáng lo ngại trên Biển Đông thời gian gần đây, đặc biệt kể từ khi nhóm tàu khảo sát Hải Dương 8 của Trung Quốc vi phạm vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) và thềm lục địa Việt Nam.

Tuyên bố chung của Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN ghi nhận các Ngoại trưởn  g đã bàn thảo về vấn đề Biển Đông, quan ngại trước hành vi cải tạo đất và các sự cố nghiêm trọng trong khu vực biển này.

PGS.TS Vũ Thanh Ca, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Quản lý biển và hải đảo nhận định: Tôi đánh giá rất cao Tuyên bố chung của ASEAN trong hội nghị vừa rồi tại Thái Lan. Có thể nói ASEAN đã lần đầu tiên, mặc dù không nói đến tên Trung Quốc, nhưng đã nói về những hoạt động bồi đắp đảo, cũng như hành động gây căng thẳng với các nước khác trong khu vực.

Theo TS. Nguyễn Ngọc Trường - Nguyên Chủ tịch Trung tâm nghiên cứu chiến lược và Phát triển quan hệ quốc tế (CSSD): Trong các hoạt động của ASEAN năm 2019 do Thái Lan chủ trì, tuyên bố chung có những luận điểm rất quan trọng theo đó các Bộ trưởng Ngoại giao bày tỏ sự quan tâm đến những sự kiện nghiêm trọng tại biển Đông, cũng như việc bồi lấp các bãi đá ở biển Đông. Ngay cả trong tuyên bố Tầm nhìn ASEAN về Ấn Độ Dương Thái Bình Dương cũng nói rằng là những cuộc tranh chấp này có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng.

Nhìn xuyên suốt tiến trình hợp tác của Hiệp hội, đặc biệt từ khi ASEAN bao gồm 10 quốc gia khu vực tới nay, ASEAN đã nỗ lực tìm kiếm sự đồng thuận để có tiếng nói chung trong những vấn đề phức tạp và khó khăn, bao gồm những căng thẳng trên biển Đông. Tuy nhiên, vai trò của ASEAN trong giải quyết vấn đề Biển Đông còn nhiều hạn chế, sự thiếu nhất quán từ quan điểm đến hành động của một số nước do vấn đề lợi ích quốc gia. 

PGS.TS Vũ Thanh Ca cho biết thêm: Hiện nay ASEAN đang bị chia rẽ khá mạnh do Trung Quốc sử dụng đòn bẩy kinh tế. Đồng thời, một số nước bởi vì không có tranh chấp cho nên họ thấy việc ra tuyên bố chống Trung Quốc đối với họ là không có lợi. Như vậy Trung Quốc đã khá thành công trong việc chia để trị, tức là chia lẻ từng nước ra, bởi chủ trương của Trung Quốc là đàm phán song phương, không đàm phán đa phương về chủ quyền với tất cả các nước.

Chính vì lẽ đó, để thực hiện mục tiêu xây dựng cộng đồng chung ASEAN và trước hết là đối phó với sự bành trướng của Trung Quốc tại các vùng biển của Đông Nam Á, các chuyên gia khuyến cáo, ASEAN cần phải khắc phục sự thiếu đồng thuận, cần tăng cường đoàn kết nội khối và thống nhất lập trường chung trong vấn đề Biển Đông khi đàm phán với Bắc Kinh.

Theo PGS.TS Vũ Thanh Ca: ASEAN phải có tiếng nói đồng thuận để phản đối Trung Quốc. Quan trọng nhất là khi đàm phán COC, ASEAN phải tìm được tiếng nói chung, và cái COC đó dứt khoát phải dựa trên luật pháp quốc tế, phải tuân thủ tất cả các nguyên tắc của luật pháp quốc tế. Nếu như có những quy định mà trái với luật pháp quốc tế thì bản thân ASEAN sẽ bị chia rẽ. Và nếu như đoàn kết thì ASEAN mạnh, nếu bị chia rẽ thì ASEAN sẽ trở nên rất yếu thì sẽ bị Trung Quốc lợi dụng và tất cả các nước ASEAN sẽ bị thiệt thòi.

Rõ ràng, chỉ có sự đoàn kết và vai trò lãnh đạo của ASEAN mới có thể duy trì tính trung tâm của khối trong việc xử lý các thách thức đặt ra đối với an ninh ở khu vực Đông Nam Á. Và, cũng chỉ có thể bằng chính sự đoàn kết của mình, ASEAN mới tranh thủ được sự ủng hộ của cộng đồng quốc tế trong giải quyết vấn đề căng thẳng trên biển Đông./.

BT
Thăm dò khán giả