Thứ hai, ngày 30/03/2020 - 16:58 (GMT+7)

| Lịch phát sóng
Dòng sự kiện

Cập nhật: 16:30, Chủ Nhật, 08/04/2018

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung liệu có xảy ra?

(ANTV) - Tuần qua, căng thẳng thương mại Mỹ - Trung tiếp tục làm nóng dư luận quốc tế khi Trung Quốc ngày 2/4 quyết định ngừng ưu đãi thuế đối với 128 sản phẩm của Mỹ, thay vào đó áp mức thuế 15% - 25% đối với những mặt hàng này, trong đó gồm thịt lợn và trái cây - động thái đáp trả việc Mỹ trước đó đã tăng mức thuế mới đối với các sản phẩm nhôm và thép nhập khẩu từ Trung Quốc.

Liên tiếp sau đó là những đòn trả đũa lẫn nhau được đưa ra giữa hai nước, khiến dư luận dấy lên những lo ngại về cuộc chiến thương mại trên phạm vi toàn cầu. Liệu điều này có xảy ra, và nếu trở thành sự thật, cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ có ảnh hưởng thế nào đến kinh tế toàn cầu.

Toàn cảnh cuộc đối đầu thương mại giã Mỹ - Trung 

22/1/2018: Mỹ có hành động quan trọng đầu tiên nhằm vào Trung Quốc khi thông báo đánh thuế 30% đối với tấm pin mặt trời nhập khẩu, 20% đối với máy giặt nhập khẩu, phần lớn từ Trung Quốc. Trung Quốc phản ứng bằng những tuyên bố chỉ trích.

8/3/2018: Tổng thống Mỹ Donald Trump ký sắc lệnh công bố áp mức thuế suất mới, 25% đối với thép nhập khẩu và 10% đối với nhôm nhập khẩu.

2/4/2018: Bộ Thương mại Trung Quốc áp thuế nhập khẩu mới đối với 128 sản phẩm của Mỹ. Theo đó, 120 mặt hàng nhập khẩu trong đó có trái cây sẽ chịu mức thuế 15%, trong khi 8 sản phẩm còn lại, trong đó có thịt lợn, sẽ là 25%.

3/4/2018: Mỹ công bố danh sách 1.300 mặt hàng Trung Quốc bị áp mức thuế mới 25% trong gói trừng phạt trị giá 50 tỷ USD sau cáo buộc Trung Quốc đánh cắp bí mật thương mại và công nghệ của Mỹ, bao gồm các sản phẩm: công nghệ thông tin, hàng không vũ trụ, thuốc trị bệnh, thiết bị y tế, giáo dục.

4/4/2018: Trung Quốc đáp trả bằng việc công bố danh sách các sản phẩm nhập khẩu từ Mỹ tổng trị giá khoảng 50 tỷ USD sẽ chịu mức thuế 25%, trong đó có đậu tương, máy bay, ô tô và hóa chất. Trung Quốc tuyên bố, thời điểm mức thuế mới này có hiệu lực sẽ phụ thuộc vào thời điểm Mỹ áp mức thuế mới đối với các mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc.

Danh sách các mặt hàng mà hai bên tuyên bố áp thuế cứ ngày một dài thêm, mức thuế bổ sung dự kiến đánh vào hàng hóa nhập khẩu từ nước này sang nước kia cũng gia tăng chưa có giới hạn. Theo giới phân tích, mặc dù các biện pháp trả đũa thuế quan của cả Washington và Bắc Kinh chưa có hiệu lực, song việc 2 cường quốc kinh tế lớn nhất thế giới đắm chìm trong cuộc chiến "ăn miếng trả miếng" không chỉ gây tổn hại cho cả 2 phía mà còn tác động bất lợi đến kinh tế toàn cầu.

Chưa biết liệu có nguy cơ xảy ra một cuộc chiến thương mại thực sự giữa Mỹ và Trung Quốc hay không, song những căng thẳng thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đã bắt đầu tác động mạnh tới tâm lý của các nhà đầu tư cũng như người tiêu dùng Mỹ. Tuần qua, báo chí quốc tế cũng đã có nhiều bài viết nhận định về vấn đề này.

Báo chí quốc tế nhận định về căng thẳng thương mại Mỹ - Trung 

"Trong cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung, ai sẽ chịu thiệt hại nhiều hơn?" Đây là tiêu đề bài viết trên tờ Washington Post số ra ngày 5/4. Tác giả bài viết nhận định, nếu thực sự xảy ra chiến tranh thương mại, Trung Quốc sẽ bị thiệt hại nhiều hơn bởi nền kinh tế Trung Quốc phụ thuộc vào xuất khẩu, trong đó tỷ lệ xuất khẩu sang Mỹ chiếm tới gần 20%. Trong năm 2017, Trung Quốc bán được 506 tỉ USD tiền hàng hóa và dịch vụ sang Mỹ, trong khi ngược lại, con số này với Mỹ là 130 tỉ USD.

Tờ theguardian (Người bảo vệ, Anh) thì đăng bài viết nhận định về quan hệ thương mại Mỹ - Trung với nội dung như sau: Tổng thống Mỹ Donald Trump đã không chùn bước trước cuộc đấu tranh thương mại leo thang với Trung Quốc, thậm chí khi thị trường tài chính của Mỹ đang chao đảo cùng với việc những người nông dân và nhà sản xuất Mỹ cảnh báo nước này đang bước vào cuộc đụng độ về thương mại với Trung Quốc gây hại cho chính nước Mỹ.

Các chuyên gia phân tích của CNBC thì cho rằng khả năng xảy ra chiến tranh thương mại Mỹ - Trung là rất thấp. Lý do là thương mại hai chiều giữa Mỹ và Trung Quốc đang quá lớn gần 650 tỷ USD. Chắc chắn hai nước, đặc biệt là Trung Quốc sẽ không vì vài tỷ để ảnh hưởng tới chuyện lớn.

Trang Bloomberg đăng tải bài viết cho rằng, chiến tranh thương mại Mỹ - Trung thực chất chỉ là một "vở kịch", và mỗi bên đều có những toan tính riêng trong vở kịch này. Nói cách khác, những đe dọa thuế quan liên tiếp của cả Mỹ và Trung Quốc vẫn chưa đến mức dẫn đến một cuộc chiến thương mại toàn diện. Những đòn "ăn miếng trả miếng" giữa hai bên mang mục đích chính trị nhiều hơn kinh tế, tuyên truyền nhiều hơn thực tế.

Kịch bản nào cho căng thẳng thương mại Mỹ - Trung ?

Có thể thấy, những diễn biến tranh chấp thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đang có vẻ ngang tài ngang sức khi hai bên liên tục đưa ra những đòn trả đũa lẫn nhau. Chưa biết trận chiến này sẽ kéo dài đến bao giờ, nhưng rõ ràng, là 2 nền kinh tế lớn nhất toàn cầu, Mỹ và Trung Quốc không chỉ là đối thủ cạnh tranh mà còn là đối tác lớn trong nhiều lĩnh vực. Vì thế, nếu thực sự xảy ra một cuộc chiến tranh thương mại, những thiệt hại mà cả hai bên đều phải gánh chịu là không hề nhỏ.

Có thể dễ dàng nhận thấy rằng, những động thái trừng phạt của Tổng thống Donald Trump đối với nền kinh tế Trung Quốc đang từng bước khẳng định những cam kết của ông trong quá trình tranh cử là tìm cách giảm thâm hụt thương mại, bảo vệ ngành công nghiệp Mỹ, tạo công ăn việc làm cho người dân Mỹ. Tuy nhiên, không ai thắng trong một cuộc chiến thương mại. Khi nước này tìm cách trừng phạt nước kia bằng cách áp thuế với hàng hóa của nước đó, các nhà xuất khẩu ở quốc gia mục tiêu sẽ thiệt hại, người tiêu dùng và các ngành tiêu thụ hàng nhập khẩu ở quốc gia trừng phạt cũng bị thiệt hại.

Đây chính là điều đang và sẽ diễn ra trong cuộc chiến thương mại gay gắt vừa bắt đầu giữa Mỹ và Trung Quốc. Rủi ro sẽ rất lớn trong bối cảnh Trung Quốc là thị trường xuất khẩu hàng hóa lớn thứ ba của Mỹ. Có thể thấy rõ ngay tác động trước mắt trong cuộc đối đầu thương mại Mỹ - Trung. Những người tiêu dùng và những nhà sản xuất, cung cấp của cả hai nước đang phải chịu thiệt hại nặng nề nhất. Bằng chứng rõ ràng nhất là các mặt hàng thực phẩm như hoa quả, thịt lợn được Trung Quốc nhập khẩu từ Mỹ đang có dấu hiệu tăng giá. Người tiêu dùng bị thiệt hại, trong khi các nhà sản xuất cũng rất lo lắng.

Điều đáng lo ngại là phạm vi ảnh hưởng trong cuộc chiến này không chỉ nằm ở 2 quốc gia giữa Mỹ và Trung Quốc, mà còn có khả năng đe dọa đến triển vọng kinh tế toàn cầu. Nhiều thị trường tài chính đã phản ứng ngay tức thì trước những tín hiệu xấu trong quan hệ thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc. Trong phiên giao dịch ngày 2 và 3-4, các chỉ số chứng khoán Mỹ như Dow Jones, Nasdaq, S&P 500, Shanghai Composite (Trung Quốc) và chỉ số Nikkei (Nhật Bản) đều lao dốc mạnh. Nhiều nền kinh tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương phụ thuộc vào hoạt động bán nguyên liệu và gia công sang Trung Quốc cũng phải chịu tác động không nhỏ từ nguy cơ xung đột thương mại Mỹ - Trung.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến lạc quan cho rằng, cái gọi là cuộc chiến thương mại Trung - Mỹ chưa hẳn đã mất kiểm soát. Mặc dù Tổng thống Trump tuyên bố đánh thuế cao đối với hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc, song sẽ phải mất ít nhất 100 ngày để quyết định được đưa vào thực hiện. Hiện vẫn còn hơn 3 tháng để hòa hoãn trước khi một cuộc chiến tranh thương mại toàn diện Trung - Mỹ thực sự xảy ra. Chính vì vậy, các chuyên gia cho rằng, rất có thể Mỹ - Trung sẽ cùng ngồi vào bàn đàm phán để thương lượng nhằm đạt được mục đích của mình.

Trong thời đại kinh tế công nghiệp hóa, toàn cầu hóa như hiện nay, việc các nền kinh tế phụ thuộc lẫn nhau là điều tất yếu. Những đòn trả đũa lẫn nhau tạo ra một cuộc chiến tranh thương mại sẽ gây phương hại cho nền kinh tế của cả hai bên, bên châm ngòi và bên đáp trả. Tuy nhiên, bản chất của căng thẳng thương mại Trung - Mỹ bắt nguồn từ sự cạnh tranh chiến lược giữa Mỹ, nền kinh tế số một thế giới với Trung Quốc - nước đang thách thức vị thế siêu cường của Mỹ. Cuộc cạnh tranh này được cho sẽ còn kéo dài và có thể không chỉ giới hạn trong lĩnh vực kinh tế. Nếu hai nước không kiểm soát tốt tình hình, một cuộc chiến thương mại giữa hai bên hoàn toàn có thể xảy ra và kinh tế toàn cầu cũng chịu cảnh "cháy thành vạ lây".

 

BT
Thăm dò khán giả