Chủ nhật, ngày 11/12/2016 - 18:54 (GMT+7)

Bảng giá quảng cáo ANTV

| Lịch phát sóng
Dòng sự kiện

Cập nhật: 08:05, Thứ 6, 07/10/2016

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Thoả thuận hòa bình ở Colombia: Vì sao người dân phản đối?

(ANTV) - Những tưởng cuộc xung đột giữa Chính phủ và Lực lượng vũ trang cách mạng Colombia (FARC) kéo dài 52 năm đã đi đến hồi kết, khi 2 bên đặt bút ký thỏa thuận hòa bình hôm 25/9, nhưng kết quả trưng cầu ý dân mới đây lại cho thấy, hơn 50% số cử tri Colombia nói “Không” với thỏa thuận trên. Đó là 1 kết quả bất ngờ không chỉ đối với chính người dân Colombia mà cả với cộng đồng quốc tế, được nhìn nhận gây chấn động tương tự việc nước Anh lựa chọn rời bỏ EU. 

Vậy vì sao 1 thỏa thuận được xem là lịch sử của Colombia, sẽ giúp đất nước này kết thúc cuộc xung đột vũ trang kéo dài suốt 52 năm, lại bất ngờ không nhận được sự đồng thuận của người dân?

Các cuộc thăm dò dư luận xã hội trước cuộc trưng cầu ý dân đều cho thấy, thỏa thuận hòa bình sẽ sớm được người dân dễ dàng thông qua, với tỷ lệ cử tri ủng hộ dao động từ 55 - 66%, số phản đối chỉ vào khoảng 35%. Tuy nhiên, kết quả lại đi ngược lại với dự đoán: 50,2% cử tri đã lựa chọn nói “Không” với thỏa thuận hòa bình.

Trong khi những người ủng hộ cho rằng, Colombia cần 1 cơ hội hòa bình để đất nước có thể tiến lên và phát triển, thì vẫn có nhiều người lo ngại chính phủ đã quá nhượng bộ đối với FARC, nhất là việc các tay súng của lực lượng này sẽ được hưởng ân xá hay khoan hồng. Ước tính, cuộc xung đột vũ trang bùng phát từ năm 1964 tại Colombia đã cướp đi sinh mạng của 260 nghìn người, làm 45 nghìn người mất tích và khoảng 7 triệu người phải bỏ nhà cửa đi lánh nạn.

Đối với những cử tri đã bác bỏ thỏa thuận, FARC cần phải chịu trách nhiệm nhiều hơn nữa cho những tội ác trong quá khứ. Không những thế, thỏa thuận còn cho phép FARC trở thành 1 đảng phái chính trị hợp pháp, và có được 10 ghế tại Quốc hội không qua bầu cử cho đến năm 2026, điều mà những người phản đối thỏa thuận cho là không thể chấp nhận.

Anh Carlos – Người dân thủ đô Bogota (Colombia), “Tôi nghĩ kết quả của cuộc trưng cầu ý dân là lựa chọn tốt nhất cho Colombia hiện nay. Tất cả chúng tôi đều mong muốn có hòa bình, nhưng chúng tôi không muốn bản thỏa thuận hòa bình này. Bởi nó yêu cầu các nạn nhân của chiến tranh tha thứ cho những phiến quân đã gây ra tội ác chiến tranh. Không phải ai cũng có thể chấp nhận điều đó.” 

Anh Andrew – Người dân thủ đô Bogota (Colombia), “Tôi đã không đi bỏ phiếu. Nhưng nếu đi thì tôi cũng sẽ chọn Không, bởi FARC đã đem đến quá nhiều nỗi sợ hãi cho đất nước này.”

Bà Gimena Sanchez, Văn phòng Washington Nghiên cứu châu Mỹ Latinh (WOLA), “Những gì mà thỏa thuận hòa bình đang yêu cầu người dân Colombia phải làm đó là tha thứ để cùng tiến về phía trước, nhưng đây là 1 yếu tố phức tạp trong xã hội Colombia. Làm thế nào để tiến lên sau 50 năm nội chiến và 1 thỏa thuận hòa bình không trừng phạt bất cứ ai mà người dân thấy cần phải bị trừng phạt”.

Một nguyên nhân khác dẫn tới kết quả trưng cầu ý dân đi ngược lại với mọi dự đoán trước đó chính là do tỷ lệ cử tri tham gia bỏ phiếu rất thấp: Trong tổng số gần 35 triệu cử tri Colombia, chỉ có chưa tới 13 triệu người tham gia bỏ phiếu, tương đương 37%. Theo giới phân tích, chính phủ Colombia đã mắc sai lầm trong việc chỉ tập trung tuyên truyền về thành công của cuộc đàm phán hòa bình, mà lơ là công tác vận động người dân đi bỏ phiếu. Tỷ lệ 50,2 % không ủng hộ và 49,8% ủng hộ là những con số rất sít sao, nếu như tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu cao hơn, thì kết quả trưng cầu ý dân có thể đã khác đi. Trong khi đó, phe vận động phản đối thỏa thuận, do cựu Tổng thống Andres Pastrana và Alvaro Uribe đứng đầu, dường như đã làm rất tốt việc của mình.

Bà Arlene Tickner, Chuyên gia về Quan hệ quốc tế (ĐH Rosario – Colombia), “Tôi nghĩ còn có rất nhiều lý do tác động đến kết quả này. Đó là tỷ lệ cử tri đi bầu. Khi mà kết quả khảo sát trước trưng cầu ý dân cho thấy kết quả ủng hộ thỏa thuận chiếm khoảng 2/3, nhiều người đã không đi bỏ phiếu vì cho rằng đây là kết quả đương nhiên. Rồi việc cơn bão Matthew đổ bộ vào bờ biển Caribe cuối tuần qua gây lụt lội cũng khiến nhiều người không đi bỏ phiếu. Một lý do nữa là các đảng phái chính trị và dân biểu vận động các cử tri không đủ tích cực. Trong khi đó, phe phản đối thỏa thuận đã khá thành công trong việc khiến người dân sợ vào tương lai, kích động lòng thù hận với phiến quân FARC, hiện vẫn rất rõ nét tại Colombia.”

Giới phân tích còn cho rằng, trưng cầu ý dân ở Colombia thất bại là bởi những hành động thiện chí của FARC đã diễn ra khá muộn. Suốt tuần trước, lãnh đạo phiến quân liên tục đi xin lỗi các nạn nhân, phá hủy 620 kg thuốc nổ theo thỏa thuận đình chiến, hứa bồi thường nạn nhân chiến tranh. Nhưng tất cả dường như vẫn là chưa đủ. Thỏa thuận vốn mở ra cơ hội vãn hồi hòa bình thực tế chưa từng thấy trong suốt 52 năm ở Colombia bởi thế mà có nguy cơ đổ vỡ, buộc chính phủ Colombia và FARC phải tiếp tục các nỗ lực để điều chỉnh và sửa đổi nó, nhằm phù hợp hơn với nguyện vọng của người dân./.

Tương lai thoả thuận hoà bình giữa chính phủ Colombia và FARC

Thất bại bất ngờ của cuộc trưng cầu ý dân hôm 2/10 về thỏa thuận hòa bình với Lực lượng Vũ trang cách mạng Colombia (FARC) đã đẩy chính phủ nước này vào thế bị động và không có kế hoạch dự phòng. Với việc người dân Colombia đã quyết định nói “Không” với thỏa thuận hòa bình lịch sử, giờ đây, cả chính phủ Colombia và FARC sẽ phải tìm mọi cách để cứu lấy thỏa thuận này, song làm như thế nào lại là 1 câu hỏi lớn.

Kết quả trưng cầu ý dân vừa qua đã khiến mọi tiến triển đạt được trong tiến trình hòa bình ở Colombia đến nay phải đình lại, và công sức đàm phán đầy khó khăn suốt 4 ròng rã có nguy cơ bị bỏ phí. Tình hình ngày càng phức tạp hơn, khi thỏa thuận ngừng bắn giữa 2 bên sẽ kết thúc vào ngày 31/10 tới đây, làm dấy lên lo ngại xung đột có thể tái bùng phát. Điểm sáng duy nhất là các bên đều cam kết sẽ tiếp tục các nỗ lực, và không từ bỏ con đường hòa bình.

Tổng thống Colombia Juan Manuel Santos, “Tôi lắng nghe những người nói Có và cả những người nói Không. Tất cả chúng ta đều muốn hòa bình. Tôi sẽ triệu tập tất cả các chính đảng lại để tiếp tục đối thoại và tìm những giải pháp thay thế khác. Tôi sẽ không từ bỏ. Tôi sẽ tiếp tục đấu tranh vì hòa bình.”

Thủ lĩnh FARC Rodrigo Londono Echeverri, “Cuộc trưng cầu cho chúng tôi thấy thách thức phải đối mặt với tư cách một phong trào chính trị là rất lớn và nó đòi hỏi chúng tôi phải mạnh mẽ hơn, để xây dựng một nền hòa bình ổn định và bền lâu. FARC vẫn sẵn sàng với hòa bình và cam kết duy trì đối thoại trong tương lai. Những người dân Colombia mơ ước hòa bình có thể tin cậy chúng tôi. Hòa bình sẽ chiến thắng.”

Đến ngày 4/10, đại diện chính phủ Colombia và FARC đã khẩn trương tiến hành 1 cuộc họp tại thủ đô La Habana của Cuba nhằm cố gắng cứu vãn thỏa thuận hòa bình. Cuộc họp được đánh giá sẽ mở ra 1 chương đàm phán mới dài hơi hơn, và có thể đáp ứng gần hơn với yêu cầu của những người hiện đang phản đối thỏa thuận. Các bên liên quan đã thể hiện ý chí chính trị của mình. Giờ đây, họ sẽ biến ý chí thành hành động cụ thể, nhằm định hình lại 1 thỏa thuận mới có thể được đa phần người dân Colombia chấp nhận.

Bà Virginia Bouvier, Cố vấn cấp cao Viện Hoà bình Mỹ, “Tìm cách áp đặt điều gì đó mà nửa số cử tri tham gia trưng cầu ý dân phản đối là nhiệm vụ rất khó khăn với chính phủ Colombia. Tôi nghĩ kết quả cuộc trưng cầu ý dân đã đưa ra 1 lựa chọn về việc trở lại bàn đàm phán, để xem thoả thuận như thế nào sẽ phù hợp với toàn bộ người dân.”

Theo giới quan sát, tiến trình hòa bình tại Colombia gần như không thể đảo ngược, vấn đề chỉ là thời gian. Hiện Tổng thống Santos vẫn còn 2 năm tại nhiệm nữa, và đảng của ông đang chiếm đa số tại Quốc hội, đây là những điều kiện thuận lợi để giúp thúc đẩy 1 thỏa thuận hòa bình mới./.

Thỏa thuận mới này sẽ có diện mạo ra sao? Nhiều khả năng thỏa thuận hòa bình cũ sẽ không bị vứt bỏ hoàn toàn, thay vào đó các bên sẽ đàm phán lại 1 số điều khoản liên quan đến FARC. Tuy nhiên, không ai đảm bảo được FARC sẽ nhượng bộ và nhượng bộ đến đâu, đặc biệt trong những điều khoản như các thủ lĩnh cấp cao lực lượng này có thể phải ngồi tù.
Có thể nhận thấy thách thức trước mắt với cả chính phủ Colombia và FARC là rất lớn, cũng như khó đoán định được những gì xảy ra tiếp theo. Song, có 1 điều chắc chắn, không ai tại quốc gia Nam Mỹ này muốn cuộc chiến tranh kéo dài hơn nửa thế kỉ qua quay trở lại./.

 

BT
Thăm dò khán giả
Bạn có xem ANTV?
Thường xuyên
Thỉnh thoảng
Bạn thích xem chương trình nào trên ANTV?
Lựa chọn đáp án
Hành trình phá án
Điều tra qua thư khán giả
Phía sau bản án
Chuyển động cuộc sống
An ninh với cuộc sống
Hình tượng người chiến sĩ công an nhân dân
Chuyện đời chuyện nghề
Gương sáng xã phường
Giọng ca vàng
Góc bình yên
Góc nhìn văn hóa
An toàn giao thông
Chuyện giản dị
Phim tài liệu
ANTV Kết nối
Thời sự tiêu điểm
Bản tin 113 Online
Bản tin Thời sự An ninh
Bản tin Kinh tế tiêu dùng
Bản tin An ninh ngày mới
Bản tin Nhật ký An ninh
Bản tin Tổng hợp
Bản tin Quốc tế
Thời sự 120 giây