Thứ hai, ngày 17/12/2018 - 11:06 (GMT+7)

| Lịch phát sóng
Dòng sự kiện

Cập nhật: 17:01, Thứ 3, 09/10/2018

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Tăng thuế nhằm giảm tiêu thụ thuốc lá

(ANTV) - Trong thời buổi kinh tế thị trường như hiện nay, việc kéo giảm giá cả của các mặt hàng là điều cần thiết để giúp người dân đảm bảo được nhu cầu sống tối thiểu. Tuy nhiên, có những mặt hàng không nên giảm giá, thậm chí là nên bị đánh thuế cao hơn để hạn chế tiêu thụ. 

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) ước tính, mỗi năm Việt Nam có trên 40.000 ca tử vong do thuốc lá gây ra. Ngoài ra, thuốc lá cũng là tác nhân gây nên những căn bệnh kinh hoàng đối với cả người hút chủ động và người ngửi khói thuốc bị động như lao phổi, ho mãn tính, ung thư vòm họng và hàng trăm bệnh liên quan khác. Và nếu không có giải pháp kiểm soát, số lượng tử vong do hút thuốc sẽ tăng lên 70.000 ca vào năm 2030.

Ông Đào Tiến Sơn, Chuyên gia kinh tế Phòng chống thuốc lá - Liên minh phòng chống bệnh Lao, Phổi Quốc tế cho biết: "Việc sử dụng thuốc lá vẫn là nguyên nhân gây bệnh tật và tử vong hàng đầu tại Việt Nam. Cứ 2 nam giới thì có 1 người hút thuốc, gây ra gánh nặng bệnh tật rất là lớn. Không chỉ vậy, nó còn gây ra gánh nặng kinh tế nữa nên là chúng ta cần kiểm soát hút thuốc."

Cũng theo WHO, chi phí cho việc chăm sóc y tế và giảm năng suất lao động do các ảnh hưởng của thuốc lá là 1,4 nghìn tỷ USD, tương đương với 2% GDP toàn cầu. Còn tại Việt Nam, tổng chi phí điều trị và tổn thất do mất khả năng lao động vì ốm đau và tử vong lên tới 23.000 tỷ đồng mỗi năm. Có thể nói, tài sản của nhiều người thành niên Việt Nam hiện nay đang bay theo làn khói thuốc. Một nguyên nhân cũng được chỉ ra, đó là giá thuốc lá hiện tại của Việt Nam quá rẻ.

Ông Đào Tiến Sơn cho biết: "Hiện nay, giá thuốc lá Việt Nam rẻ, rẻ nhất thế giới, trong nhóm rẻ nhất luôn. Tỷ lệ thuế của chúng ta thấp, tính trên giá bán lẻ thì tổng thuế tiêu thụ đặc biệt và VAT thì mới 36 – 37%. So với mức khuyến cáo là 70% thì còn quá thấp. Thuế thấp dẫn đến giá thấp, mà thu nhập Việt Nam chưa cao mà vẫn mua được mới thấy là giá thuốc lá thấp đến đâu."

Chính vì giá thuốc lá quá thấp như vậy, mới đây, Bộ Tài chính đã đề xuất áp thêm mức thuế tiêu thụ đặc biệt với thuốc lá ở mức 1.000 đồng/bao. Mặc dù mức tăng này vẫn còn ở mức khiêm tốn, song nhiều chuyên gia cho rằng, điều này là cần thiết, nhất là khi mức thuế cũ đã tồn tại khá lâu và ít có sự điều chỉnh.

Ông Đào Tiến Sơn cho biết: "Tăng thuế sẽ dẫn đến tăng giá. Theo nghiên cứu mới nhất, tiêu dùng sẽ giảm 6 – 10% tùy nền kinh tế. Như Việt Nam thì thu nhập thấp thì sẽ ảnh hưởng lớn. Ngoài ra, tăng thuế sẽ khiến giảm hút thuốc ở nhóm tác động nhiều nhất, đó là người nghèo và thanh, thiếu niên. Tác động này rất tốt. Giảm tiêu thụ sẽ giảm bệnh tật, số lượng ít hơn, số người thụ động hút thuốc cũng ít hơn."

TS. Nguyễn Minh Phong, Chuyên gia kinh tế cho biết: "Hiệu quả của thuế tiêu thụ đặc biệt tăng lên đến đâu nó phụ thuộc vào 2 yếu tố: Một là phụ thuộc vào hiệu lực thực tế, kết quả áp dụng. Anh không có chuyện ăn chia để áp thuế, tạo ra một sức ép đến người tiêu dùng. Thứ hai là tiềm năng và nhận thức của người tiêu dùng. Nếu như sức khỏe của họ bị ảnh hưởng thì sớm muộn họ sẽ điều chỉnh."

Rõ ràng, nếu xét về góc độ kinh tế thì việc tăng thuế tiêu thụ đặc biệt với thuốc lá sẽ đem lại một nguồn thu nhất định cho Ngân sách Nhà nước. Người tiêu dùng cũng phải bỏ ra nhiều tiền hơn để thỏa mãn nhu cầu hút thuốc của họ. Và ngay khi đề xuất này được đưa ra cũng đã vấp phải nhiều ý kiến trái chiều.

Có người sẽ bỏ tiền mua, có người xem đó như một cái cớ để bỏ thuốc lá. Song dù có tăng thuế tiêu thụ đặc biệt hay không, tăng nhiều hay ít thì việc giảm thiểu số lượng thuốc hút phải phụ thuộc vào chính ý thức của người dân. Giảm thiểu được người hút sẽ giảm được người mắc bệnh cả thụ động lẫn chủ động, và từ đó, khói thuốc sẽ khó xuất hiện ở những nơi đáng ra phải bị ngăn cấm, ví như bệnh viện chẳng hạn.

 

BT
Thăm dò khán giả
Bạn có xem ANTV?
Thường xuyên
Thỉnh thoảng