Thứ tư, ngày 21/10/2020 - 15:33 (GMT+7)

| Lịch phát sóng
Dòng sự kiện

Cập nhật: 15:28, Thứ 5, 09/04/2015

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài đến kinh tế Việt Nam

(ANTV) - Sáng nay (09/4), tại Hà Nội, Trung tâm Thông tin và Dự báo kinh tế - xã hội Quốc gia phối hợp với Viện Nghiên cứu Kinh tế - xã hội Ailen và Cơ quan viện trợ Ailen tổ chức Hội thảo “Tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài đến kinh tế Việt Nam”.

Toàn cảnh hội thảo "Tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài đến kinh tế Việt Nam". Ảnh Tạ Hiển

Các báo cáo tại hội thảo khẳng định, sau gần 30 năm đổi mới, kinh tế Việt Nam đã đạt được những thành tựu vượt bậc. Trong một thời gian dài Việt Nam là một trong những nước có nền kinh tế có tốc độ tăng trưởng tương đối cao và ổn định. Quy mô nền kinh tế tăng lên, quá trình hội nhập kinh tế diễn ra mạnh mẽ, đời sống nhân dân ngày một nâng cao.

Năm 2010, thu nhập bình quân đầu người đã đạt khoảng 1200 USD và với mức này, Việt Nam đã chuyển vị trí từ nhóm nước nghèo sang nhóm nước có mức thu nhập trung bình.

Thành tựu to lớn này đạt được có phần đóng góp quan trọng của cộng đồng doanh nghiệp, trong đó có khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam.

Kể từ khi Luật Đầu tư nước ngoài được ban hành năm 1987, dòng vốn FDI được khơi thông nhanh chóng đã ảnh hưởng tới kinh tế Việt Nam thông qua huy động nguồn vốn cho phát triển, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo điều kiện cho chuyển giao công nghệ, thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế, giải quyết việc làm cho người lao động và mở rộng hội nhập với thế giới...

Bên cạnh đó, năm 2015, dự báo Việt Nam sẽ hoàn tất nhiều thỏa thuận đàm phán từ các hiệp định thương mại song phương, đa phương và đáng chú ý là sự hình thành Cộng đồng Kinh tế ASEAN, đàm phán Hiệp định TPP... Hoạt động của doanh nghiệp Việt Nam nói chung và doanh nghiệp đầu tư trực tiếp nước ngoài ở Việt Nam nói riêng được kỳ vọng sẽ có chuyển biến to lớn trong năm nay và những năm tiếp sau.

TS. Edgar Morgenroth, Viện Nghiên cứu Kinh tế Xã hội Ailen báo cáo tại hội thảo. Ảnh Tạ Hiển

Trong những năm qua, đầu tư trực tiếp nước ngoài tác động trực tiếp đến kinh tế Việt Nam, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Tính đến 31/12/2013 có 3,7 triệu lao động đang làm trong các doanh nghiệp FDI, trong đó tỷ lệ lao động nông nghiệp giảm từ 22% xuống 18%; dịch vụ tăng từ 40% lên 44%; chuyển dịch cơ cấu các mặt hàng xuất khẩu; đóng góp vào ngân sách Nhà nước tăng từ 5,2% năm 2000 lên 14,3% năm 2014.

 

Trong mối quan hệ hai chiều giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI thời gian qua cho thấy việc cung cấp nguyên vật liệu đầu vào trong quá trình sản xuất của các doanh nghiệp được diễn ra ở cả hai phía.  Tuy nhiên, các doanh nghiệp FDI đang cạnh tranh với các doanh nghiệp trong nước, làm giảm doanh thu của các doanh nghiệp trong nước.

Bên cạnh đó tại hội thảo đưa ra những tồn tại của hoạt động FDI ở Việt Nam:

  • Công nghệ tiên tiến còn ít: FDI chủ yếu khai thác tài nguyên thiên nhiên, ít công nghệ nguồn; FDI tập trung ở ngành chế biến, chế tạo, dịch vụ cần vốn lớn nhưng mức độ lan toả công nghệ thấp.
  • Chuyển giá và trốn thuế: tỷ lệ 20-30% doanh nghiệp FDI kê khai lỗ liên tiếp trong 2-3 năm, thậm chí 5 năm. Tăng giá chi phí đầu vào tăng cao để báo lỗ.
  • Cơ cấu đầu tư chưa cân đối: Các dự án FDI tập trung vào công nghiệp, xây dựng, bất động sản. Tập trung ở địa phương có lợi thế về hạ tầng và nhân lực.
  • Tác động xấu đến môi trường: Xuất khẩu ô nhiềm từ các nước phát triển sang nước đang phát triển ngày càng tăng. Xu hướng doanh nghiệp FDI vi phạm quy định bảo vệ môi trường tăng.
  • Chiếm thế độc quyền trong một số ngành, lĩnh vực: Sau một số năm lỗ ‘kế hoạch doanh nghiệp đầu tư nước ngoài đã chiếm thế độc quyền như ngành nước có gas, chất tẩy rửa, thức ăn gia súc… Một số doanh nghiệp có khả năng kiểm soát ngành đã làm méo mó thị trường.
Biểu tỷ lệ cơ cấu FDI theo ngành và theo vùng.

Cũng tại hội thảo, một số kiến nghị được đưa ra như: Kiến nghị tăng sự liên kết giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Trước tiên buộc doanh nghiệp nước ngoài mua sản phẩm trong nước, tăng tính cạnh tranh. Cần thúc đẩy chính sách tăng sự liên kết theo nhiều chiều, các khu, cụm công nghiệp liên kết.

Hoàn thiện khung pháp lý về M&A, từ đó cho phép các doanh nghiệp nước ngoài có thể mua cổ phần của các doanh nghiệp trong nước. Phát huy sự liện kết theo chiều sâu.

Tạ Hiển
Thăm dò khán giả