Thứ tư, ngày 07/12/2016 - 17:32 (GMT+7)

Bảng giá quảng cáo ANTV

| Lịch phát sóng
Dòng sự kiện

Cập nhật: 22:21, Chủ Nhật, 07/08/2016

Chia sẻ lên twitter Chia sẻ lên zing me Chia sẻ lên facebook In bài Gửi cho bạn bè

Mảng tối nợ công nhìn từ góc độ quản lý

(ANTV) - Trung bình mỗi một người dân hiện đang gánh gần 30 triệu đồng tiền nợ công. Trong khi đó thu ngân sách nhà nước 7 tháng đầu năm tiếp tục căng thẳng khiến Bộ Tài chính hết sức lo lắng trước khả năng bội chi và nợ công năm 2016 sẽ gia tăng. 

Tổng thu ngân sách nhà nước trong 7 tháng đầu năm đạt 500.800 tỷ đồng nhưng đã phải chi ra 606.400 tỷ đồng, tức là bội chi đã lên đến 105.600 tỷ đồng.

Năm nay, ngân sách nhà nước phải trả nợ trực tiếp 154.000 tỷ đồng, nhưng trong 7 tháng đầu năm mới trả nợ được 81.600 tỷ đồng, tức là 5 tháng còn lại phải trả nợ 72.600 tỷ đồng, bình quân mỗi tháng phải trả nợ 14.480 tỷ đồng, cao hơn so với mức trả nợ bình quân 7 tháng đầu năm là 11.675 tỷ đồng.

Trước tình hình này, Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng thực khẳng định thự sự đáng lo ngại bởi “Nếu tốc độ tăng trưởng GDP đạt 6,7% như mục tiêu đặt ra thì mọi việc sẽ ổn, nhưng với tình hình này, tốc độ tăng trưởng kinh tế năm nay đạt 6,2% đã là may mắn. Tăng trưởng kinh tế không đạt mục tiêu, thu ngân sách khó có thể bảo đảm dự toán sẽ tác động ngay tới nợ công, bội chi. Cho dù áp dụng nhiều giải pháp nhằm thu đủ dự toán, nhưng kinh tế tăng trưởng không đạt mục tiêu thì nợ công và bội chi cũng sẽ tăng”.

Nợ "nguy hiểm" nhìn từ những dự án không thể khắc phục

Nợ công không hề đáng lo ngại nếu số vốn chúng ta vay để xây dựng và phát triển đất nước được sử dụng hiệu quả. Tuy nhiên, thực tế đang tồn tại là không phải nguồn vốn vay nào chúng ta cũng sử dụng tốt, hiện có rất nhiều nguồn vốn đang được sử dụng một cách thiếu tính toán dẫn đến nguy cơ thất thoát và lãng phí rất cao. Nguyên nhân có cả khách quan là các điều kiện ràng buộc của bên cho vay và có cả nguyên nhân chủ quan là sử dụng lãng phí, đầu tư không trọng điểm.

Khởi công năm 2007,dự án cải tạo nhà máy gang thép Thái Nguyên với số tiền 3.843 tỷ đồng từ nguồn vốn ODA vay  của Trung Quốc hứa hẹn sẽ đem lại bộ mặt mới cho ngành thép Việt Nam.

Tuy nhiên sau gần 10 năm triển khai, vốn đã đội lên hơn gấp đôi thành hơn 8.000 tỷ đồng. Nhưng trớ trêu là nhà máy vẫn không thể hoạt động mà còn có nguy cơ trở thành đống sắt vụn khi nhiều sản phẩm máy móc đã xuống cấp sau gần 10 năm "đắp chiếu".

Ông Nguyễn Văn Sưa, Phó Chủ tịch Hiệp hội Thép Việt Nam nghĩ rằng dự án Gang thép Thái Nguyên không thể hiệu quả cao, đây là bài học đáng buồn cho những người thực đầu tư cũng như quản lý dự án. Đầu tư là tìm ra đủ các điều kiện để đầu tư dự án có hiệu quả. Quản lý dự án là trong quá trình thực hiện phải đảm bảo đúng tiến độ, đúng hợp đồng đã đề ra.

Nguyên nhân để xẩy ra tình trạng chưa xây dựng xong đã "chết yểu" có nhiều như công nghệ lạc hậu, thời gian thi công kéo dài, đội vốn khiến cho dự án không thể phát huy hiệu quả.

Ông Vũ Mão, Nguyên Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội cho biết: Không để vạch định một cách đơn giản được, phải rút kinh nghiệp chúng ta đã từng đầu tư bằng mọi giá để hoạt động, bây giờ xóa bỏ sao được tiều của nhân dân 8000 tỷ đâu nhỏ chúng ta phải đánh giá tổng kết lại một cách nghiêm túc, rõ ràng.

Bộ Tài chính cũng cho biết, các khoản vay ODA của TQ đều có ràng buộc, nên khi đã ký cam kết, đồng nghĩa với việc chúng ta lệ thuộc hoàn toàn vào phía cho vay là các nhà thầu Trung Quốc..

Luật sư Đinh Văn Ninh, Trưởng văn phòng luật sư Đinh Văn Ninh nhận định: thứ nhất là phải trên cơ sở thiết kế hoặc tham gia thiết kế, thứ 2 là họ phải bố trí được nhân lực lao động của họ, thứ 3 là thiết bị của họ, thứ 4 là tàu thuyền xe pháo. Tôi thấy đều bất lợi.

Sau nhiều năm chậm tiến độ với hàng trăm cuộc họp của các Bộ, ban, ngành để tìm "liều thuốc" chữa trị cho dự án này thì mới đây Thủ tướng Chính phủ cũng đành phải quyết định không rót vốn vào nữa bởi dự án không thể phát huy hiệu quả. Hơn 8000 tỷ đồng vay của Trung Quốc lại được cộng dồn vào quỹ nợ công và cái còn chỉ là một "cơ ngơi" đã hoen rỉ chưa biết để làm gì!

 Cẩn trọng với nguồn vốn vay có ràng buộc

Vay có ràng buộc và những ràng buộc bất lợi sẽ là nguyên nhân chính dẫn đến nhiều dự án không phát huy hiệu quả, cũng liên quan đến vấn đề này thì mới đây Bộ trưởng Kế hoạch & Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho biết cơ quan chức năng Việt Nam sẽ đàm phán lại với đối tác Trung Quốc về việc vay vốn 300 triệu USD làm cao tốc Vân Đồn - Móng Cái,  theo hướng bỏ một số điều kiện như giảm lãi suất vay... và xung quanh vấn đề này đang nhận được nhiều ý kiến của các đại biểu Quốc hội cũng như các chuyên gia kinh tế.

Để thực hiện dự án xây dựng đường cao tốc Vân Đồn – Móng Cái (96 km) Bộ Giao thông Vận tải vừa đề xuất vay vốn từ ngân hàng Trung Quốc - China Eximbank với tổng vốn vay khoảng 7.000 tỷ đồng. Tuy nhiên đề xuất này đang gặp nhiều ý kiến trái chiều của Bộ Tài Chính cũng như nhiều chuyên gia trong nước.

Ông Ngô Trí Long, Chuyên gia kinh tế cho biết: Chúng ta có nên vay vốn của Trung Quốc hay không? Bộ Tài chính, Bộ Công thương cũng nêu ý kiến phản đối. Vậy nên chúng ta phải hết sức cân nhắc.

Ông Minh Phong, Chuyên gia kinh tế cho biết: Trong bối cảnh có nhiều dự án vay bị ràng buộc không phát huy hiệu quả. Vậy nguồn vốn này thì sao, liệu có hiệu quả hay không, chúng ta phải biết rút kinh nghiệm từ các dự án trước.

Sự lo ngại của những chuyên gia kinh tế là hoàn toàn có cơ sở bởi hiện những nguồn vốn vay từ Trung Quốc đều có sự ràng buộc về nhà thầu, thiết kế, lãi suất.

Đơn cử như dự án Đường sắt trên cao Cát Linh - Hà Đông, được thực hiện bằng nguồn vốn vay ODA Trung Quốc. Gói thầu chính của dự án (thiết kế, cung cấp thiết bị, vật tư và xây lắp) do Công ty hữu hạn Tập đoàn cục 6 đường sắt Trung Quốc thực hiện theo hình thức tổng thầu EPC. Dự án khởi công tháng 10/2011, dự kiến hoàn thành vào năm 2015. Tuy nhiên đến nay dự án vẫn chưa chưa được đi vào sử dụng mà vốn đã đội  vốn gần 7000 tỷ đồng.

Luật sư Đinh Văn Ninh, Trưởng Văn phòng luật sư Đinh Văn Ninh cho biết: Nguồn vốn vay của Trung Quốc có nhiều ràng buộc vậy nên chúng ta phải cẩn trọng, thực tế đã có nhiều dự án vì thế mà chậm tiến độ, đội vốn không có lợi cho chúng ta.

Ông Lê Thanh Vân, Đại biểu Quốc hội: Có nguồn vốn vay để phát triển đất nước thì rất tốt, song các điều kiện ràng buộc chúng ta phải cân nhắc phải tính toán trước khi kí kết, điều gì không có lợi cho quốc gia thì không nên làm.

Vốn ODA từ các nước mà chúng ta đã vay trong những năm qua là động lực để phát triển và xây dựng đất nước, những nguồn vốn đó là rất đáng trân trọng. Nhưng vốn vay có sự ràng buộc thì chúng ta cũng nên cẩn trọng cân nhắc. Bởi thực tế đã minh chứng bằng hàng loạt dự án vay vốn ưu đãi đã trở thành ngược đãi khi dự án không phát huy hiệu quả mà còn khiến nợ công ngày càng tăng cao và trở thành gánh nặng của đất nước.

BT
Thăm dò khán giả
Bạn có xem ANTV?
Thường xuyên
Thỉnh thoảng
Bạn thích xem chương trình nào trên ANTV?
Lựa chọn đáp án
Hành trình phá án
Điều tra qua thư khán giả
Phía sau bản án
Chuyển động cuộc sống
An ninh với cuộc sống
Hình tượng người chiến sĩ công an nhân dân
Chuyện đời chuyện nghề
Gương sáng xã phường
Giọng ca vàng
Góc bình yên
Góc nhìn văn hóa
An toàn giao thông
Chuyện giản dị
Phim tài liệu
ANTV Kết nối
Thời sự tiêu điểm
Bản tin 113 Online
Bản tin Thời sự An ninh
Bản tin Kinh tế tiêu dùng
Bản tin An ninh ngày mới
Bản tin Nhật ký An ninh
Bản tin Tổng hợp
Bản tin Quốc tế
Thời sự 120 giây