Cập nhật: 14:21, Thứ 6, 11/01/2019

print

Lão nông biến sa mạc thành rừng

(ANTV) - Không thể thay trời làm mưa giống như các vị pháp sư trong truyền thuyết, song ông Yacouba Sawadogo, một người nông dân bình thường của Burkina Faso, lại có thể phổ cập hóa kỹ thuật làm nông cổ xưa, biến vùng đất sa mạc thành nơi có thể trồng trọt trong vài thập kỷ qua. 

 

Bằng kỹ thuật làm nông mang tên 'zai' cùng sự kiên trì, lão nông Sawadogo đã khôi phục hàng ngàn hecta đất cằn cỗi, theo đó giảm đói nghèo không chỉ cho Burkina Faso mà còn cả cho Cộng hòa Niger kể từ khi ông bắt đầu dạy nó vào những năm 1980.

Burkina Faso là quốc gia nằm trong vùng khí hậu bán khô hạn bên dưới sa mạc Sahara, nằm trong dải Sahel (cùng các nước khác là Senegal, Mauritanie, Mali, Niger, Nigeria, Tchad, Sudan và Eritrea). Tại khu vực này, tình trạng biến đổi khí hậu và lạm dụng đất đang khiến việc canh tác nông nghiệp ngày càng gặp nhiều khó khăn.

Tuy nhiên, ông Yacouba Sawadogo đã có giải pháp ứng phó với cuộc khủng hoảng lương thực tại đất nước mình mà ngay cả các nhà khoa học và nhiều tổ chức phát triển cũng đã lắc đầu chịu thua nhờ sử dụng phương pháp canh tác "zai" vô cùng đặc biệt.

Lão nông Yacouba Sawadogo cho biết: "Một nạn đói khủng khiếp đã xảy ra ở nước chúng tôi...khiến những người dân vô cùng tuyệt vọng. Họ đã rời bỏ quên hương để đi tìm một miền đất mới kể cả những thương nhân. Thời điểm đó, tôi cũng là một thương nhân, nạn đói gần như hủy hoại toàn bộ sự nghiệp của tôi. Nhưng tôi đã từ bỏ ý định chạy trốn và tập trung vào việc tìm giải pháp để giải quyết vấn đề này. Tôi bắt đầu suy nghĩ nghiêm túc về các phương pháp canh tác đất nông nghiệp. Đó là lý do tôi bắt đầu dự án "Zai", khi đó tôi đã 40 tuổi".

"Zai" là một kỹ thuật làm nông rất đơn giản và ít tốn kém. Người ta dùng xẻng hoặc dụng cụ tương tự đào những hố nhỏ trên nền đất cứng và chất đầy phân xanh (những loại thân cây đã được ủ mục làm phân) vào hố này và sau đó trồng cây hoặc gieo hạt giống vào đó. Những cái hố này sẽ trữ nước trong mùa mưa để tiếp tục duy trì độ ẩm và đủ dinh dưỡng cho cây trong suốt mùa khô. Mặc dù là một phương pháp rất tiến bộ, nhưng ban đầu Sawadogo đã vấp phải nhiều chỉ trích từ những người nông dân sống cạnh ông.

Tuy nhiên, 20 năm sau, khi các phương pháp của ông chứng tỏ chúng mang lại hiệu quả thực sự, đã không còn ai dám cười nhạo ông nữa. Hàng chục ngàn hecta đất hoang hóa, bạc màu của Burkina Faso đã hồi sinh, trở thành những mảnh đất đủ màu mỡ cho các vụ mùa gieo trồng trở lại.

Lão nông Yacouba Sawadogo cho biết: "Tôi nghĩ rằng dự án " Zai" đã mang lại một sự thay đổi lớn cho Burkina Faso. Những gì bạn nhìn thấy ở dưới chân tôi là một vùng đất hoàn toàn khô cằn. Nhờ " Zai" mảnh đất này đã được hồi sinh."

Phương pháp đào hố của ông đã được các tổ chức cứu trợ ngăn chặn thiếu đói trong khu vực chấp nhận. Ông lão Sawadogo và câu chuyện biến sa mạc thành rừng từ phương pháp canh tác đặc biệt này thậm chí cũng đã lên phim trong bộ phim có tên The man who stopped the desert (tạm dịch: Người chặn đứng sa mạc) năm 2010 của đạo diễn Mark Dodd.

Ông Chris Reij, Senior Fellow - Viện tài nguyên thế giới cho biết: "Lý do tôi luôn cảm thấy ấn tượng khi đến thăm những cánh đồng của Yacouba trước tiên là vì nơi đây không ngừng phát triển và đổi mới. Điều đó chứng tỏ rằng ta hoàn toàn có thể tạo nên 1 khu vực đa dạng sinh thái lớn dù bắt đầu từ con số 0."

Thách thức lớn nhất là trong 5 đến 10 năm nữa, chúng ta cần cố gắng khuyến khích hàng triệu nông dân đầu tư nhiều hơn vào cây (trồng) bởi điều đó có thể giúp họ nâng cao vấn đề an ninh lương thực và thích ứng tốt hơn với biến đổi khí hậu".

Tên tuổi và dự án của ông được nhiều người biết đến, nhưng không vì thế mà lão nông này giấu giếm kỹ thuật canh tác đặc biệt cho riêng mình. Ông tổ chức các buổi hội thảo chia sẻ kinh nghiệm ngay tại nông trang của mình cho các nông dân ở địa phương và cả nông dân ở những vùng lân cận, với mong muốn truyền bá rộng rãi phương pháp canh tác đặc biệt này đến với nhiều người dân hơn.

Lão nông Yacouba Sawadogo cho biết: "Tôi tin rằng tất cả những người có mặt ở đây sẽ thấy hữu ích khi tìm hiểu về dự án này. Mong ước của tôi là mọi người tiếp nhận kiến thức của tôi và chia sẻ nó. Điều này có thể có lợi cho những người trẻ trong nước".

 

CES 2019: Ứng dụng công nghệ cao trong nông nghiệp

Những chiếc máy nông nghiệp công nghệ cao lần đầu tiên được ra mắt này gồm một cỗ máy gặt đập lớn và một máy kéo. Theo các nhà sản xuất, khi làm việc trên đồng ruộng, cỗ máy sẽ thu thập các thông số về điều kiện của đất trồng và giám sát cách thu hoạch nông sản để giảm hao phí và cải thiện năng suất. Cụ thể, người làm nông có thể tiết kiệm được từ 50 đến 150kg thóc cho mỗi héc-ta đất trồng.

Nhà sản xuất cũng cho biết, với các linh kiện điện tử bổ sung, giá trị của chiếc máy này sẽ chỉ tăng thêm 10.000 USD, tương đương khoảng 2%, so với một chiếc máy gặt đập thông thường, vốn đã có giá gần 500.000 USD./.

BT