Cập nhật: 14:11, Thứ 6, 13/11/2015

print

Myanmar với cuộc bầu cử tự do đầu tiên sau 25 năm

(ANTV) - Ngày 8/11 vừa qua, hơn 30 triệu cử tri Myanmar đã tham gia cuộc tổng tuyển cử tự do đầu tiên trong vòng 25 năm qua, cuộc tổng tuyển cử mang tính lịch sử, khi lần đầu tiên có hơn 90 Đảng phái chính trị cùng tham gia tranh cử.

Đây là cuộc bầu cử mà các cử tri Myanmar kỳ vọng sẽ mang lại nhiều đổi thay cho đất nước, tiếp tục thúc đẩy mạnh mẽ hơn tiến trình dân chủ và mở cửa kinh tế của nước này.

Tổng cộng có 6.038 ứng cử viên của 91 chính đảng và 310 ứng cử viên độc lập tham gia cuộc đua giành hơn 1.000 ghế tại Hạ viện, Thượng viện và Hội đồng lập pháp các bang, vùng. Tuy nhiên chỉ có hai đảng có ảnh hưởng lớn nhất là Đảng Đoàn kết & Phát triển liên bang Myanmar (USDP) cầm quyền và Đảng Liên đoàn quốc gia vì dân chủ (NLD) đối lập của bà Aung San Suu Kyi.

Các cử tri Myanmar đã đi bỏ phiếu tại hơn 46.000 điểm bỏ phiếu trên toàn quốc. Ngay sau đó công tác kiểm phiếu được thực hiện với sự chứng kiến của các ứng cử viên tranh cử, các quan sát viên quốc tế và đại diện cử tri.

Ủy ban Bầu cử liên bang Myanmar (UEC) cho biết, kết quả bầu cử chính thức bắt đầu được công bố từ hôm nay 9/11 đến ngày 15/11.

Theo cơ cấu hiện nay, Quốc hội Myanmar bao gồm Thượng viện và Hạ viện có tổng cộng 664 ghế. Hiến pháp hiện hành cho phép quân đội nắm 166 ghế Quốc hội tương đương tỷ lệ 25% không qua bầu cử. 498 ghế còn lại sẽ được chia cho các Đảng theo kết quả bầu cử.

Theo kết quả ngày 12/11, 47% số ghế nghị sĩ được công bố, Đảng Liên đoàn quốc gia vì dân chủ NLD đã giành thắng lợi với tỷ lệ trên 80%. NLD đã giành được 536 ghế trong tổng số 627 ghế nghị sĩ, trong đó có 179 ghế ở Hạ viện, 77 ghế ở Thượng viện và 280 ghế nghị viện bang hoặc vùng.

Bà Aung San Suu Kyi đã kêu gọi tiến hành các cuộc đàm phán hòa giải dân tộc với Tư lệnh Lực lượng vũ trang, Tổng thống và Chủ tịch Hạ viện. Đáp lại, Tổng thống U Thein Sein cũng đã chúc mừng bà San Suu Kyi và Đảng NLD. Đồng thời Văn phòng Tổng thống ra tuyên bố cho biết, Chính phủ Myanmar cam kết phối hợp với tất cả các bên để đảm bảo ổn định và hòa bình sau bầu cử.

Tổng thống Myanmar U Thein Sein nói: “Tôi đã nói rằng có một số lo lắng về tình hình có thể xảy ra sau khi có kết quả bầu cử. Tôi muốn khẳng định một lần nữa rằng chính phủ và quân đội sẽ chấp nhận kết quả. Chỉ khi chúng ta tổ chức được một cuộc bầu cử công bằng và tự do thì chúng ta mới có thể tiếp tục thay đổi. Chúng ta có thể xây dựng một hệ thống chính trị mới ổn định"

Trong khi đó, Tư lệnh Lực lượng vũ trang Myanmar cam kết rằng các lực lượng vũ trang sẽ phối hợp với Chính phủ mới và nỗ lực vì sự ổn định, yên bình và phát triển đất nước và cho biết cuộc gặp sẽ được tiến hành sau khi Ủy ban Bầu cử Liên bang hoàn tất công việc của mình. Còn chủ tịch Hạ viện U Shwe Mann cũng bày tỏ sẵn sàng hợp tác với bà San Suu Kyi xây dựng một đất nước ổn định về chính trị, hòa bình, thịnh vượng và phát triển.

 
Như vậy, một chính phủ mới có thể sẽ được thành lập và hành trình từ chế độ quân đội nắm quyền cho đến nền dân chủ của Myanmar được kỳ vọng là sẽ có một hồi kết tốt đẹp. Và trong cuộc đấu tranh đưa đến nền dân chủ này,  hình ảnh bà San Suu Kyi - một phụ nữ mảnh dẻ với bông hoa cài trên mái tóc - đang trở thành một trong những biểu tượng sống của người Myanmar./.

 Những thách thức đối với bà Aung San Suu Kyi sau bầu cử

Như vậy có thể thấy bà Aung San Suu Kyi cống hiến cả cuộc đời để đấu tranh không ngừng nghỉ cho sự nghiệp dân chủ của Myanmar. Và dù còn nhiều ngày nữa thì kết quả kiểm phiếu chính thức của cuộc bầu cử mới được công bố, nhưng bà San Suu Kyi và Đảng Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ (NLD) của bà đã chạm tay tới thắng lợi lớn trong cuộc tổng tuyển cử quan trọng này. Những gì đang đợi San Suu Kyi và đảng của bà phía trước, có lẽ sẽ không gian nan như những gì bà đã vượt qua để có ngày hôm nay, nhưng chắc chắn đó cũng không phải là một con đường trải đầy hoa hồng.

Nhiều chuyên gia nhận định rằng việc có thể giành chiến thắng trong cuộc bầu cử mới chỉ là vượt qua được thách thức ban đầu. Bởi dù đảng NLD giành thắng lợi, nhưng theo hiến pháp Myanmar hiện thời bà Suu Kyi cũng không được giữ chức Tổng thống vì bà đã kết hôn với một người nước ngoài và có 2 người con trai mang quốc tịch Anh. Và nếu theo Hiến pháp thì sau ngày 31/1/2016, toàn bộ 664 nghị sĩ Myanmar sẽ bỏ phiếu để bầu ra một Tổng thống và 2 người khác giữ chức phó Tổng thống.

Bà Aung San Suu Kyi, Lãnh đạo Đảng Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ (NLD), Myanmar: "Không điều gì có thể ngăn cản tôi đưa ra những quyết định dựa trên cương vị lãnh đạo của đảng chiến thắng. Bởi vì trong bất cứ quốc gia dân chủ nào thì ai là lãnh đạo của bên thắng sẽ trở thành người lãnh đạo của Chính phủ, và nếu hiến pháp này không cho phép điều này, sau đó chúng tôi sẽ phải sắp xếp sao cho chúng ta có thể tiến hành theo các đường lối dân chủ bình thường".

Quan trọng hơn ngay cả khi đảng NLD của bà Suu Kyi giành đa số ghế trong Quốc hội, quân đội nước này vẫn sẽ giữ lại các vị trí bộ trưởng quan trọng gồm quốc phòng, nội vụ và biên phòng cũng như điều hành hoạt động của cảnh sát và chính quyền địa phương.

Bên cạnh đó còn hàng loạt vấn đề mà Đảng nắm quyền sẽ phải đối mặt, đầu tiên phải kể tới tiến trình hòa giải giữa chính phủ và gần hai chục tổ chức vũ trang, khi mà có hàng trăm phiến quân cùng nhiều băng đảng tội phạm liên quan tới các hoạt động phi pháp như khai thác mỏ, lâm tặc và buôn bán ma túy. Tiếp đó là vấn đề kinh tế bởi hàng triệu cử tri Myanmar bỏ phiếu cho đảng NLD với hy vọng cuộc sống của họ vốn không có điện, nước sạch và chăm sóc y tế, sẽ được sớm cải thiện. Vì thế Myanmar không chỉ cần tới những chính sách mới mà còn phải cải tổ hiến pháp. Song ngay cả những nhà cải cách tâm huyết trong chính quyền đương nhiệm cũng phải thừa nhận rằng thật khó để thoát khỏi sự trì trệ và tư lợi.

Lúc này, bà Suu Kyi và đảng NLD đã có thể ăn mừng chiến thắng trong cuộc bầu cử, tuy nhiên những gì đang đợi họ phía trước mới là phần khó của con đường. Và câu hỏi đặt ra liệu thời khắc lịch sử hiện nay sẽ là bước quyết định giúp Myanmar trở thành một quốc gia dân chủ hay lại chỉ củng cố thêm quyền lực cho hệ thống chính trị bán quân sự?

 

BT